Als je wilt weten waarom je kat bijt, is het belangrijk om te begrijpen wat je kat probeert te zeggen. Bijtende katten willen vaak dat je stopt met iets, bijvoorbeeld met aaien of vasthouden. Dat kan zijn omdat ze pijn hebben, of gestrest of angstig zijn, maar ook omdat ze aanrakingen niet (meer) fijn vinden.

Bijten bij pijn of stress

Een kat die pijn heeft kan agressief worden als je hem nadert of aanraakt. Door te bijten probeert hij je op afstand te houden. Laat een kat die opeens agressie vertoont dus altijd onderzoeken door de dierenarts. Ook bij stress kan een kat sneller geïrriteerd zijn en daardoor agressief reageren. Hij heeft zijn aandacht nodig om de stressvolle situatie het hoofd te bieden en kan fysiek contact er op dat moment niet bij hebben. Pak je kat dus niet op als er sprake is van stress.

Bijten uit angst

Katten kunnen ook bijten als ze bang zijn en zich in het nauw gedreven voelen. In dat geval zal je kat er waarschijnlijk ook bij blazen. Zowel het blazen als het bijten zijn bedoeld om je uit zijn buurt te houden. De meest voorkomende oorzaak van angst is een beperkte socialisatie. Het kan dus zijn dat jouw kat niet gewend is aan mensen(handen) en aaien of oppakken. Maar het kan ook zijn dat er een keer iets heel vervelends is gebeurd waardoor de kat bang is geworden.

Bijten tijdens aaien

Niet alle katten houden van aaien of ze vinden aaien wel fijn maar niet te lang of niet op bepaalde plekken. Als je kat tijdens het aaien bijt, wil hij dat je stopt met aaien. Het bijten lijkt soms uit het niets te komen, maar als je de lichaamstaal van je kat leert lezen, kun je het zien aankomen. Een kat die niet (meer) geaaid wil worden maakt een terugtrekkende beweging, bijvoorbeeld met zijn hoofd, draait zijn oren en zwiept met zijn staart. Als je zijn lichaamstaal respecteert en dus ophoudt met aaien, voorkom je dat je kat bijt.

Bijten tijdens het spelen

In bovenstaande situaties bijt de kat omdat hij iets wil stoppen. Soms bijten katten echter om een andere reden. Bij spel kunnen katten namelijk ook bijten in handen, voeten of zelfs gezicht. Vaak zijn dit katten die als kitten geleerd hebben dat met handen spelen oké is. Je handen worden dan door de kat gezien als een speeltje. Ook kunnen ze door te bijten een reactie bij je uitlokken, bijvoorbeeld weggeduwd worden. Een kat kan hierdoor denken dat jij ook wil spelen en dat hij nu aan de beurt is om je ‘aan te vallen’. Gebruik dus nooit je handen om te spelen, speel met lange speelhengels en houd je handen tijdens het spel buiten bereik van je kat.

Als je hulp nodig hebt voor je bijtende kat en de dierenarts heeft een medische oorzaak uitgesloten, kun je altijd contact opnemen met een gediplomeerde kattengedragstherapeut.

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl.

Ineens ontstaat er ruzie tussen katten die daarvoor prima met elkaar door een deur konden. Komt dat nog goed? Ik val maar direct met de deur in huis; bij plotselinge ruzie tussen katten komt het helaas niet altijd goed. In ongeveer een derde van de gevallen waarbij mijn collega-gedragstherapeuten en ik worden ingeschakeld is de relatie tussen de katten helaas onherstelbaar beschadigd.

Redirectie-agressie

Hoe komt het dat katten die elkaar kennen plots problemen met elkaar krijgen? Een veel voorkomende oorzaak is redirectie-agressie na het zien van een vreemde kat. Met redirectie-agressie wordt bedoeld dat een kat opgebouwde spanning afreageert op een ander die niets met de spanning te maken heeft. Als een kat bijvoorbeeld een buurkat ziet in de tuin kan dat voor agressieve opwinding zorgen. De andere kat des huizes, die toevallig in de buurt is, kan dan het doelwit van de agressie worden.

Een andere veel voorkomende oorzaak van plotselinge ruzie tussen katten die samenleven is de terugkeer van een kat die bij de dierenarts (of trimsalon) is geweest. Voor ons moeilijk voor te stellen (“je ziet toch dat het Tijgertje is!?”), maar katten herkennen elkaar vooral aan hun geur. De vreemde geur die de kat meeneemt kan bij de thuisblijver het idee geven dat er een indringer in zijn territorium staat.

Katten laten uitvechten?

Een nog steeds gehoord advies bij plotselinge ruzie is dat je het katten moet ‘laten uitvechten’. Dit is een slecht advies, want het leidt vaak tot een verergering van de problemen. Een conflict zorgt namelijk voor negatieve associaties, ieder gevecht wat daar op volgt zal deze onaangename associatie versterken en tot meer wantrouwen leiden. Hoe meer gevechten er zijn geweest, hoe kleiner de kans dat het nog goed komt tussen de katten. Helaas vaak tot verdriet van de eigenaren die een verkeerd advies hebben gekregen.

Bij plotselinge ruzie tussen katten is het daarom heel belangrijk de katten direct van elkaar te scheiden en te laten kalmeren. Gaat het bij het weerzien na een of twee dagen vervolgens weer mis, dan kan een gedragstherapeut met een stappenplan helpen de katten weer bij elkaar te krijgen.

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl.

Een kat iets afleren, zoals bijvoorbeeld op de tafel springen of aan de deur krabben? Een eitje! Als je maar eerst bedenkt waarom je kat het gedrag vertoont. Katten hebben een reden voor hun gedrag en als je die weet te achterhalen, gaat het afleren van ongewenst gedrag een stuk makkelijker. Je kunt ze dan namelijk eerst een alternatief bieden waardoor de motivatie om het gedrag te vertonen een stuk lager wordt.

Stel jouw kat springt voortdurend op het aanrecht. Kruip eens in de huid van je kat en vraag je af waarom hij dat doet? Heeft hij honger en valt er regelmatig iets van het aanrecht te snaaien? Laat dan nooit iets eetbaars liggen en zorg dat je kat geen hongergevoelens heeft. Dit kun je doen door hem verspreid over de dag en avond kleine beetjes eten te geven. Misschien is de druppende kraan een reden voor je kat om op het aanrecht te springen omdat hij van stromend water houdt? Bied hem in dat geval een waterfonteintje aan op de grond. Een andere  reden om op het aanrecht te springen kan zijn dat je kat daar uitzicht heeft op de voortuin. Een hoge paal in de buurt van dat raam kan dan een goed alternatief zijn.

Het aanbieden van een alternatief kan in veel gevallen voldoende zijn om het ongewenste gedrag te stoppen. Maar soms moet je ook een tweede stap nemen en dat is het ongewenste gedrag onmogelijk of onaantrekkelijk maken. In dit voorbeeld zou je dat kunnen doen door het aanrecht tijdelijk te blokkeren of te zorgen dat het aanrecht ‘plakt’. Dit kun je doen door het aanrecht te bedekken met een stuk karton en dat te beplakken met dubbelzijdig tape. De plakkerige ervaring zorgt er voor dat de kat het niet snel nog eens zal proberen en waarom zou hij? Hij heeft tenslotte ook een alternatief!

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl.

Bij (her)plaatsing van katten wordt er in asielen of bij organisaties zoals Verhuisdieren steeds beter gekeken of er een goede match is met het potentiële kattenbaasje. Hierdoor worden verkeerde verwachtingen gemanaged en wordt het terugbrengen van de kat voorkomen. Een goede zaak, maar wat misschien weleens over het hoofd wordt gezien is dat er bij (her)plaatsing ook vriendschappen tussen katten verbroken kunnen worden.

Katten kunnen bevriend zijn met een soortgenootje. Voor een dier met solitaire voorouders best bijzonder, maar dus ook iets om rekening mee te houden als je katten (her)plaatst. Een kat wi graag bij zijn vriend(en) blijven. Maar hoe herken je vriendschap in de kattenwereld? Je kunt zeggen dat een kat die frequent sociaal gedrag vertoont naar een andere kat bevriend is met de ander. Dus als katten in rust tegen elkaar aan liggen en elkaar wassen zijn het vriendjes.

Dit gegeven is ook voor mensen die een kat willen afstaan, iets om mee te nemen in hun beslissing. Als de betreffende kat namelijk bevriend is met een andere kat, kunnen beide katten beter samen herplaatst worden. Een herplaatsing is al stressvol en als een kat daarbij ook zijn maatje verliest, is dat wel erg sneu. Ben je zelf op zoek naar een kat? Vraag dan of de kat bevriend is met een andere kat en neem de kat alleen als je ook ruimte hebt voor zijn vriend(in).

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl.

De tijd gaat snel en voor we het weten staan we weer met champagne en oliebol buiten, terwijl onze katten binnen gestrest onder het bed liggen. Dat verpest toch een beetje de feestpret en daarom is het niet alleen fijn voor je kat, maar ook voor jezelf als de kat voorbereid is op de vuurwerkperiode.

Als je hiermee aan de slag wilt, is het belangrijk om nu te beginnen en niet te wachten totdat je buiten al af en toe een harde knal hoort. Dan ben je eigenlijk al te laat want dan heeft jouw kat meteen weer een vervelende ervaring met vuurwerk. Je wilt hem eigenlijk leren dat vuurwerk niet zo eng is en dat kun je doen met behulp van vuurwerkgeluiden op een cd of via internet.

Vuurwerktraining

Begin met het heel zachtjes afspelen van de geluiden, het geluid mag geen angst opwekken bij je kat. De kat mag dus geen grote pupillen of platte oren hebben, of zich laag over de grond bewegen. Geef de kat tijdens het afspelen van de geluiden iets heel lekkers of speel een spelletje met hem.

Als dit goed gaat, je kat is niet bang, hij eet of speelt door dan kun je de volgende dag het volume ietsje harder zetten. Als dit ook goed gaat, de kat vertoont geen angst en eet of speelt ook nu weer gewoon door, dan kan je volgende dag het volume opnieuw iets harder zetten. Dit herhaal je dagelijks totdat het geluid zo hard staat dat het vergelijkbaar is met wat je tijdens oud & nieuw hoort.

Hoe lang een dergelijke vuurwerktraining duurt is niet te zeggen, de kat bepaalt het tempo. Stopt je kat met eten of spelen dan staat het volume te hard en zul je een stapje terug moeten doen. Ook daarom is het verstandig om ruim op tijd met de training te beginnen. Je hebt dan ruim de tijd om je kat vuurwerkbestendig te maken.

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl.

Een kat herplaatsen? Daar rust nogal een taboe op. ‘Een dier neem je voor je leven’, wordt er vaak gezegd. Sommige herplaatsingen zijn misschien inderdaad gemakzuchtig, maar herplaatsen kan ook juist in het belang van het dier zijn.

Stel, mensen hebben er met de beste bedoelingen een kat bij genomen en dit blijkt helemaal verkeerd uit te pakken,ondanks een voorzichtige introductie. De kat des huizes trekt zich terug, is niet meer zijn vrolijke zelf en is duidelijk ongelukkig met de komst van de nieuwe huisgenoot. Is het dan fair ten opzichte van de kat, die nergens om gevraagd heeft, de nieuwkomer te houden?

Of wat te denken van katten die zich niet kunnen aanpassen aan een binnenomgeving? Er zijn veel katten, vooral jonge katers, die ongelukkig zijn op een flat of appartement. Ze slopen, miauwen non-stop, of slapen heel veel vanuit verveling. Als omgevingsverrijking dan onvoldoende resultaat heeft, is het juist fijn als mensen het belang van het dier voorop stellen en de kat herplaatsen naar een huis met een tuin.

Een ander voorbeeld zijn katten die gestrest raken van de buurkatten, terwijl de eigenaar niet de mogelijkheid heeft om confrontaties te voorkomen. De tuin kan bijvoorbeeld niet afgeschermd worden of ondanks de afgeschermde tuin ruikt de kat nog steeds door de schutting andere katten. Wat verdient dan de voorkeur; een bestaan vol stress of herplaatsing naar een katvrije omgeving?

Herplaatsing is uiteraard een ingrijpende gebeurtenis, maar als een kat niet om kan gaan met de situatie waarin hij moet leven, kan het de kat (en de eigenaar) wel gelukkiger maken.

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl

Verveling bij katten komt heel veel voor, vooral bij katten die binnen worden gehouden. Maar het wordt niet altijd herkend. Als een kat de boel sloopt of voortdurend probeert te ontsnappen, dan is het vaak wel duidelijk. Maar een kat die continu miauwt of achter je aanloopt, kan ook verveeld zijn. Daarnaast is veel slapen niet normaal;  boerderijkatten slapen niet meer dan 12 uur.

Om verveling tegen te gaan, is het belangrijk dat een kat voldoende bezigheden heeft. Katten besteden van nature een groot deel van de dag aan jagen en het verkennen van nieuwe gebieden (exploreren). In een binnenomgeving kun je je kat laten jagen door met speelhengels te spelen, maar hoe voorzie je nou in de behoefte aan exploratie als je op een appartement of flat woont?

Geef je kat allereerst de mogelijkheid om dagelijks alle ruimtes in huis te verkennen. Heb je een balkon? Installeer dan een kattenluik in de balkondeur. Misschien kun je een kattentrappetje maken naar een (veilige) binnentuin? Dit kan zelfs vanaf 4 hoog, zie bijvoorbeeld mijn Pinterestpagina Kattenladders. Een andere optie is je kat ’s ochtends via het trappenhuis de binnentuin in laten en hem ’s avonds weer ophalen.

Kan dat allemaal niet, laat dan je kat dagelijks exploreren in het trappenhuis. Of leer de kat een tuigje aan en maak dagelijks een wandeling op een rustig moment. Als laatste nog een idee waarmee je ook andere mensen blij mee kan maken: Informeer bij je buren – onder het motto ‘wel de lusten, niet te lasten’ – of je kat iedere dag bij hun naar binnen mag.

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl.

Heb je ook een kat die je wakker houdt? Die ’s nachts over je heen loopt, je voeten aanvalt, je wakker miauwt of aan de slaapkamerdeur krabt? Er wordt vaak gedacht dat een kat eenzelfde slaappatroon heeft als mensen. Maar katten slapen niet zoals mensen één keer per dag een aaneengesloten periode. Katten zijn gedurende 24 uur meerdere keren afwisselend wakker en in slaap. Een deel van de nacht zijn ze dus actief en op zoek naar eten, bezigheden of aandacht.

Wil je een goede nachtrust? Zorg dan in ieder geval dat je kat ook s’ nachts te eten heeft zodat hij geen honger heeft. Dit kan door het voer onbeperkt aan te bieden. Dit past ook beter bij het natuurlijke eetpatroon van katten, namelijk meerdere kleine beetjes per dag eten. Is er sprake van overgewicht of kan je kat geen maat houden met eten? Bied dan het voer aan in een voermachine met 4 of 5 compartimenten die je gelijkmatig verspreid over 24 uur kan laten open gaan.

Zorg dat je kat ook meer te doen heeft. Scherm je tuin of balkon bijvoorbeeld af en installeer een kattenluik. Speel overdag regelmatig met speelhengels zodat je kat kan jagen en bied vlak voor het slapen gaan nog een speelsessie aan. Zorg voor klimmogelijkheden en voor uitzichtposten bij ramen. Geef je kat ook iedere avond voor dat je naar bed gaat iets anders om te verkennen; een kartonnen doos, een groot stuk inpakpapier of een kussentje gevuld met kattenkruid of valeriaan.

Reageer daarnaast nooit meer op het ongewenste gedrag. Ga niet je bed uit, geef de kat geen aandacht en roep ook niet ‘ophouden’. Dat kan, net als wegduwen of vermoeid zuchten, door de kat ook als een vorm van aandacht gezien worden. Bereid je in het begin voor op een verergering van het gedrag. Je kat zal waarschijnlijk nog harder gaan miauwen en krabben. Houd vol, uiteindelijk zal je kat leren dat zijn gedrag geen effect meer heeft. En blijf het consequent negeren, ook als het later weer de kop opsteekt. Succes en slaap lekker!

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl.

Mijn kat heeft een obsessie voor eten; Ik kan niets op het aanrecht of tafel laten staan. Hij opent koelkasten. Hij jat het eten van mijn bord. Hij begint vroeg in de middag al met zeuren. Hij maakt mij ’s ochtends vroeg wakker. Herkenbaar? Katten kunnen geobsedeerd zijn door eten en met hun gedrag katteneigenaren tot wanhoop drijven.

Het gefixeerd zijn op eten kan verschillende oorzaken hebben. In veel gevallen is er sprake van honger. Dat kan een medische reden hebben zoals bijvoorbeeld een snel werkende schildklier, maar kan ook veroorzaakt worden door de manier van eten geven. Veel katten krijgen hun eten in twee porties, ’s ochtends vroeg en ’s avonds rond een uur of zes. Hierdoor ontstaat er ’s middags en ’s nachts honger.

Een gezonde kat die onbeperkt brokjes heeft staan zal geen honger hebben. Hij kan eten wanneer hij wil en hoeft er niet om te zeuren. Meerdere keren een klein beetje eten past ook beter bij het natuurlijke eetgedrag van katten. Als een kat niet met het onbeperkte aanbod om kan gaan en te dik wordt, kan er beter wel een afgewogen hoeveelheid gegeven worden maar dan verspreid over vier porties.

Omdat de kat geleerd heeft dat het eten van de eigenaar komt, kan het ook helpen het eten los te koppelen van de eigenaar. Dat kan met behulp van een voerautomaat waarin het eten in 4 of zelfs 5 porties verspreid over de dag aangeboden kan worden.

Naast honger kan een obsessie voor eten ook uit verveling ontstaan. Voor veel katten die binnen worden gehouden is eten en het zoeken naar eten een van de weinige bezigheden die ze hebben. Die katten hebben dus meer activiteiten nodig, vooral veel spel met hengels zodat ze kunnen jagen. Je hoeft niet lang te spelen als je het maar meerdere keren per dag doet!

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl.

Via Verhuisdieren krijg ik veel vragen over kattengedrag. Vaak zijn het vragen over gedragsproblemen, zoals in huis plassen, bijten of veel miauwen. Omdat dit ongewenste gedrag een medische oorzaak kan hebben, is het verstandig eerst naar de dierenarts te gaan.

Zo mailde een bezorgde katteneigenaar: ‘Mijn kat is van de ene op de andere dag veranderd. Miauwt veel meer, slaapt ‘s nachts niet meer bij mij en was toen ik gisteravond thuis kwam van mijn werk zelfs agressief’. Als een kat van de ene op de andere dag ander gedrag, zoals agressie, laat zien, is er zeer waarschijnlijk sprake van pijn of ander ongemak.

Een ander baasje mailt mij: ‘De kat is rond 15 jaar en miauwt sinds maanden erbarmelijk in de avond en in de vroege ochtend zodra het licht wordt, een holle keiharde miauw, 5 x 7x achter elkaar. Daarna loopt hij constant te miauwen totdat ik uit bed kom’. Bij overmatig miauwen kan er sprake zijn van een te snelle schildklier of een beginnende dementie, zeker gezien de leeftijd van de kat.

Een andere vraag had betrekking op onzindelijkheid:‘Ineens begon ze in de hal te plassen. Dit hebben we schoongemaakt, maar ze blijft op de mat plassen. Daarnaast was ze een weekje geleden flink grieperig, waarna dit gedrag begonnen is. Ze plast geen kleine beetjes, maar volle blazen’. Onzindelijkheid is gelukkig vaak goed te verhelpen, maar allereerst  moet altijd de urine onderzocht worden.  Blaasontsteking of blaasgruis hoeft zich niet altijd te uiten via kleine plasjes.

Als laatste voorbeeld: ‘De poes verstopt zich als ik thuis kom, wil soms even spelen, maar zit ook veel en hard te mauwen bij de voordeur. Komt niet bij mij zitten of liggen. Ook eet ze nu minder’. Hoewel stress bij verstoppen en minder eten aannemelijk lijkt, kunnen er ook fysieke problemen zijn.

De dierenarts zal dus altijd eerst een medische oorzaak moeten uitsluiten, voordat een kattengedragstherapeut op zoek kan gaan naar gedragsmatige oorzaken. Bij een gezonde kat die zich verstopt en niet eet, kunnen dat stress en angst zijn. Bij overmatig miauwende katten kan het aangeleerd gedrag of verveling zijn. Bij onzindelijke katten zonder urinewegproblemen is er vaak een probleem met de kattenbakken.

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl.

Is je kat schrikkerig, alert of op z’n hoede? Dan is er een grote kans dat hij stress ervaart. Stress kan ontstaan wanneer er een daling van de voorspelbaarheid en/of controleerbaarheid van de omgeving optreedt. Wat dat betekent, licht ik toe aan de hand van drie veelvoorkomende stressbronnen:

Voor katten is een territorium heel belangrijk. Dus als er regelmatig een vreemde kat in huis of in de tuin komt, kan dat heel bedreigend zijn. De omgeving wordt daarmee onvoorspelbaar; in de perceptie van de kat kan er elk moment weer een kat in het territorium opduiken. Ieder geluidje kan dan tot een grote schrikreactie leiden; daar heb je de indringer weer! Een luik met chiplezer en/of een afgeschermde tuin kan dit voorkomen.

Zo heb je als kat een eigen territorium waarin alles zijn gangetje gaat (lees: voorspelbaar is) en zo rent en springt er ineens een kitten rond dat met je wil spelen.  De omgeving is daarmee plots onvoorspelbaar en oncontroleerbaar geworden:  het kitten kan overal en op willekeurige momenten tevoorschijn komen en hij is niet stoppen of uit de weg te gaan. Dit kan leiden tot een continue behoedzaamheid: waar is het kitten?! Een kitten bij een oudere kat is dus niet altijd zo’n goede match (ook niet voor het kitten want die mist een deel van zijn spelontwikkeling, maar dat is een ander onderwerp).

Een daling van voorspelbaarheid en controleerbaarheid kan ook optreden als een kat pijn heeft of continue jeuk ervaart. De kat wordt door de pijn of jeuk overvallen en hoeveel hij ook likt en krabt, de pijn of jeuk gaat maar niet weg en steekt steeds weer de kop op.  Dat kan zorgen voor een continue waakzaamheid en snelle schrikreacties. Laat je kat dus altijd door de dierenarts onderzoeken als je dit soort (of andere) gedragsveranderingen opmerkt.

Is je kat schrikkerig, alert of op z’n hoede maar is er geen sprake van bovenstaande stressbronnen? Schakel dan een ervaren en gediplomeerd kattengedragstherapeut in. Deze kan je helpen bij het achterhalen van  de bron van stress voor jouw kat en het in de meeste gevallen verhelpen.

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl

Een huisdier neem je voor je leven, maar soms zijn er omstandigheden waarin herplaatsing beter kan zijn voor het dier. Dat geldt ook voor katten. Zo kan een kat in een omgeving opgroeien die niet voldoet aan zijn behoeften. Denk bijvoorbeeld aan een actieve jonge kat die in een appartement zijn energie niet kwijt kan. Ook kan het voorkomen dat een kat voortdurend stress ervaart en dat de bron van stress niet kan worden weggenomen. Bijvoorbeeld als een kat zich niet veilig voelt in zijn leefomgeving omdat er vreemde katten in de tuin komen en de tuin niet afgeschermd kan worden.

Herplaatsing is dus soms beter voor het welzijn van de kat, maar omdat een kat een territoriaal dier is, is een verhuizing naar een vreemde omgeving wel heel stressvol. De meeste katten hebben niet geleerd te reizen en zijn ook nooit eerder in een andere omgeving geweest. Behalve bij de dierenarts en dat is in veel gevallen geen prettige ervaring geweest. Vaak wordt er bij herplaatsing voor het asiel gekozen. In een asiel moeten katten echter niet alleen aan een nieuwe omgeving wennen, maar ook gedwongen samenleven met andere katten.

De stress die dat oplevert, kan het welzijn van de kat aantasten en ook slecht zijn voor zijn gezondheid. Stress verlaagt namelijk de weerstand waardoor een kat vatbaarder wordt voor ziektes, zoals bijvoorbeeld blaasontsteking. Om dit te voorkomen, kun je een kat het beste vanuit zijn huidige leefomgeving direct in een nieuwe omgeving plaatsen. Verhuisdieren.nl kan hierbij helpen. Hier kun je een zoekprofiel aanmaken en wordt er een zo goed mogelijke match gemaakt tussen de behoeftes van de kat en die van de nieuwe eigenaar.

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl.

Als kattengedragstherapeut ga ik bij mensen thuis op consult. Een kat laat zich immers niet graag vervoeren naar een andere locatie, of hij moet dat al van jongs af aan gewend zijn. Dat komt omdat het territoriale dieren zijn; de omgeving waarin ze leven is van levensbelang en wordt gemarkeerd, gepatrouilleerd en verdedigd. Een huisbezoek bezorgt de kat dus minimale stress en geeft mij als gedragstherapeut ook een mooi kijkje in de kattenkeuken.

Dat laatste is heel informatief, want voor katten maakt de inrichting van de leefomgeving nogal wat uit. Is het een strak ingericht appartement met overal onzichtbare verbodbordjes ‘Hier niet op’ en ‘Hier niet in’, of is het een huis met klimpalen, kattenluik en open-deuren-beleid? Is het een huis vol gedienstig personeel of zijn er baasjes die de baas willen zijn? Struikel je over de kattenspulletjes of moet de kat een mandje, voerbakje, waterbakje, speelgoedmuis en kattenbak delen met drie soortgenoten?

Kortom, de omgeving van de kat levert veel nuttige informatie op. Een huisbezoek geeft kattengedragstherapeuten ook de mogelijkheid de kat te observeren. En hoe doe je dat beter dan een kat te negeren? Het valt niet mee als kattenliefhebber, maar het eerste deel van het consult bespied ik de kat alleen vanuit mijn ooghoeken. Dat komt bij de eigenaar misschien onverschillig over maar werkt het beste; katten houden nu eenmaal niet van een directe benadering. Hoe beter je ze negeert, hoe sneller ze meestal een kijkje komen nemen.

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl

Als katten in huis sproeien is dat heel vervelend, maar het is normaal kattengedrag. Katten kunnen urine gebruiken  om een boodschap over te brengen, het is dus een vorm van communicatie. Door recht achteruit een beetje urine te sproeien, laat de kat een geurvlag achter met daarop vrij vertaald de boodschap: ‘Hier ben ik’. Katten geven hiermee dus hun aanwezigheid aan in een bepaald gebied.

Dit zogenaamde markeergedrag kan worden voorkomen door een kat te laten castreren. Het biedt echter geen waterdichte garantie, want gecastreerde katten kunnen ook sproeien, maar de kans is wel kleiner. Ook de keuze voor een poes kan helpen; de kans op sproeien is namelijk groter bij katers dan bij poezen, want katers zijn territorialer.

Misschien wel het allerbelangrijkst is om te voorkomen dat er vreemde katten in het territorium van je kat komen. Katten kunnen zich hierdoor namelijk onzeker voelen over hun territorium en de behoefte gaan krijgen om dat af te bakenen. Soms volstaat een kattenluik met chiplezer zodat er geen vreemde katten meer in huis komen, maar soms kan het ook nodig zijn om de hele tuin af te schermen, zodat er geen vreemde katten meer in de tuin kunnen.

Het afschermen van een tuin is ingrijpend, maar als mijn hulp als kattengedragstherapeut wordt gevraagd voor een sproeiprobleem, woont de sproeiende kat bijna altijd in een huis met tuin waarin andere katten komen. Ik kom zelden voor een ‘sproeiconsult’ bij katten die op een flat of appartement wonen, zij worden nauwelijks geconfronteerd met vreemde katten waardoor hun territoriumdrift blijkbaar minder snel wordt aangewakkerd.

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl.

Helaas raken er regelmatig katten zoek, tot wanhoop van bezorgde eigenaren. Hieronder enkele tips die behulpzaam kunnen zijn bij de zoektocht.

Een angstige kat, een kat die onbekend is met de omgeving of een kat die geschrokken is, zal zich in eerste instantie verstoppen. Dat is het copingsmechanisme bij dreigend gevaar. Je kunt daarom het beste ’s avonds of ’s nachts zoeken. Dan is het stil en durft een kat eerder zijn schuilplaats te verlaten of te mauwen. Roep zijn naam en blijf een tijdje staan. Soms duurt het namelijk even voordat een kat durft te reageren, zeker als hij erg geschrokken en angstig is. Zoek bij voorkeur niet met vreemden er bij; vreemde stemmen en geluiden kunnen angstige katten weerhouden om zich te laten zien of horen.  Plekken waar katten zich vaak schuilhouden zijn schuurtjes, onder struiken en onder auto’s.

Meld de vermissing aan bij Amivedi, Mijn dier is zoek en de Nederlandse Databank Gezelschapsdieren (als hij gechipt is). Er zijn ook diverse Facebook-groepen voor vermiste huisdieren en op Twitter is De Hereniging populair. Het kan ook verstandig zijn om contact op te nemen met het dichtstbijzijnde dierenasiel en de dierenambulance. De dierenambulance haalt namelijk niet alleen gewonde dieren op, maar brengt ook gevonden dieren naar het asiel. Het is in Nederland zo geregeld dat een asiel een dier na 2 weken mag herplaatsen. Doe ook een melding bij dierenartsen in de regio, die krijgen ook regelmatig vondelingen binnen. Breng een flyer voor op prikbord en vraag of de kat eventueel ook op hun Facebook-pagina mag.

Lees meer tips in mijn blog voor Verhuisdieren.

Mijn kat plast in huis; een veelgehoord probleem dat aanleiding kan zijn om een kat te willen herplaatsen. Onzindelijkheid is echter goed te verhelpen! Plast jouw kat in huis? Volg dan onderstaande stappen.

Laat als eerste de urine van de kat onderzoeken. Medische oorzaken spelen vaak (mede) een rol. Aandoeningen van de lagere urinewegen, nierproblemen, suikerziekte en cognitieve disfunctie (een vorm van dementie) kunnen bijvoorbeeld tot onzindelijkheid leiden. Ook pijn tijdens het plassen of gewrichtsproblemen bij de oudere kat, kunnen ervoor zorgen dat een kat de kattenbak gaat vermijden.

Is een medische oorzaak uitgesloten, probeer dan te achterhalen of de kat onzindelijk is of met urine markeert. Dat zijn verschillende problemen met verschillende oorzaken. Onzindelijkheid wordt bijna altijd veroorzaakt door de aangeboden ontlastlocaties; vieze bakken, overdekte bakken, te kleine bakken, te weinig bakken, verkeerde vullingen of verkeerde locaties. Ga in het geval van onzindelijkheid dus aan de slag met de kattenbakken. Op www.mijnkatisonzindelijk.nl vindt je tips voor een goed kattenbakmanagement.

Markeergedrag treedt vaak op als een kat zich ‘bedreigd’ voelt en zijn territorium veilig wil stellen. Zorg in dat geval dat er geen vreemde katten in het huis of in de tuin kunnen komen. Installeer een luik met chiplezer en scherm de tuin af. Mocht jouw kat nog niet gecastreerd/gesteriliseerd zijn dan is dat uiteraard de eerste stap.

Lukt het met bovenstaande tips niet om het probleem op te lossen, schakel dan een gediplomeerde en ervaren kattengedragstherapeut in.Een deskundige kan een analyse van het probleemgedrag maken en adviezen geven die aansluiten bij de oorzaak. Geef geen geld uit aan allerlei hulpmiddelen zolang nog niet duidelijk is wat er precies aan de hand is. Een middel tegen stress heeft bijvoorbeeld geen enkel effect als een kat onzindelijk is vanwege het kattenbakmanagement.

Het volledige stappenplan is te lezen op mijn blog voor Verhuisdieren.

Katten geven kopjes maar wat betekent dit eigenlijk? Is dat hun manier van hallo zeggen? Het is een vertederend idee maar katten geven ook kopjes aan het meubilair. Door tegen een object te wrijven markeren katten hun territorium.

Aan de kin en de hoeken van de lippen zitten geurklieren en door deze geurklieren tegen objecten te wrijven worden er feromonen afgescheiden. Feromonen zijn geuren die katten gebruiken om met soortgenoten te communiceren. Door te markeren maakt deze poes aan anderen haar aanwezigheid duidelijk, eigenlijk zegt ze: “Hier ben ik”. Zo’n geurvlag geeft andere katten aanwijzingen over haar identiteit en seksuele status en maakt zelfs duidelijk hoe lang geleden zij de boodschap daar heeft achtergelaten.

Geurvlaggen worden voornamelijk uitgezet op plaatsen waar katten de meeste kans hebben om een soortgenoot tegen te komen. Let maar eens op waar jouw kat tegen aan wrijft. Goede kans dat het tegen de hoek van een centraal geplaatste bank of een tafel is; plekken waar iedereen in huis vaak langst loopt. Of, zoals op deze foto, tegen iets in de vensterbank waar katten zicht hebben op buitenlopende katten. Ook nieuwe spullen worden vaak op deze manier gemarkeerd en daarmee onderdeel van het territorium gemaakt.

En als de kat jouw een ‘kopje’ geeft? Dit doen ze meestal als je weg bent geweest en nieuwe geuren meebrengt. Door tegen je aan te wrijven brengt jouw kat zijn vertrouwde geur weer aan en dat zorgt voor een gevoel van veiligheid. Het creëert als het ware een groepsgeur. Kopjes geven is dus niet het heersende idee van ‘hallo zeggen’ maar wel een kunstig stukje communicatie.

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl.

Katten zijn solitaire overlevers, dat betekent dat ze op zichzelf zijn aangewezen om te overleven. Pijn zullen ze dus niet snel laten zien. Toch zijn er wel gedragingen waar we uit af kunnen leiden dat een kat mogelijk chronische pijn heeft. Hoe herken je pijn bij katten?

Signalen van pijn bij katten

• zich minder wassen
• minder graag op favoriete (hogere) plekken springen
• behoefte buiten de kattenbak doen
• veranderde slaapgewoonte (meer/minder)
• minder actief
• zich verstoppen
• zich terugtrekken van menselijke interactie
• niet graag geaaid, geborsteld of opgepakt worden
• minder uitrekken en krabben aan objecten
• niet meer spelen

Eigenlijk kun je zeggen dat iedere verandering in gedrag een aanwijzing kan zijn dat er iets mis is. Gedraagt jouw kat zich anders dan anders, ga dan altijd eerst naar de dierenarts voor een check!

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl.

Kort aflikken van de bek = stress

Katten kunnen net als mensen stress ervaren en die stress kun je op verschillende manieren herkennen.  Stress heeft in het dagelijks taalgebruik een vervelende betekenis maar in feite is het een normaal lichamelijk proces.

Als er iets afwijkend, iets nieuws of iets spannends gebeurt dan starten er allerlei mechanismen in het lichaam die ervoor zorgen dat de kat alert kan reageren. Je ziet bijvoorbeeld stress optreden als er onbekend bezoek binnenkomt, als er een camera op de kat wordt gericht, of als er een conflict met een andere kat dreigt. Hoe kun je nu zien of een kat iets spannend vindt en dus stress ervaart?

Katten kunnen verschillende stresssignalen laten zien:

• kort aflikken van de bek
• een rilling over de rug
• heffen van een voorpootje
• trillen
• hijgen
• gapen

Over deze signalen hoef je je geen zorgen te maken maar als ze heel vaak te zien zijn en er treden ook gedragsveranderingen op zoals schrikkerigheid, dan is er mogelijk sprake van chronische stress. En dat is een ongezonde situatie; je kat wordt ziek of gaat probleemgedrag vertonen, zoals bijvoorbeeld agressie. Het is dan belangrijk om de bron van stress te achterhalen en deze weg te nemen.

Deze blog verscheen eerder op Verhuisdieren.nl.

Spel is niet alleen leuk om naar te kijken maar heeft ook een functie. Wat de exacte functie van spelgedrag is, is nog niet duidelijk maar er zijn verschillende theorieën.

De theorie die het meest onderzocht is, gaat er vanuit dat in spel de motorische vaardigheden geoefend worden, met name de vaardigheden die nodig zijn voor de jacht. Tijdens het spel worden allerlei gedragingen gezien die katten tijdens de jacht vertonen, zoals besluipen, achtervolgen en vastgrijpen van dingen die bewegen.

Tijdens het spel oefenen katten ook gedragingen en houdingen die zichtbaar zijn tijdens echte conflicten met andere katten, zoals het aannemen van een dreigende houding, slaan, worstelen en bijten. Dan kan het soms lijken alsof er serieus gevochten wordt. Hoe weet je nu als katteneigenaar wanneer katten spelen of vechten?

Het onderscheid tussen spel en een conflict kun je zien (en horen!) aan de lichaamstaal van een kat. Spelende katten houden hun nagels ingetrokken, bijten geremd en maken geen geluid. Ook tonen ze in het spel vaak een ‘spelgezicht’ en staat hun bekje half open. Daarnaast wisselen spelende katten van rol en zitten ze elkaar om beurten achterna. Eenrichtingsverkeer is dus geen spel!

Deze blog is eerder verschenen op Verhuisdieren.nl. Meer lezen over spel bij katten? Lees het artikel van mij en mijn collega gedragstherapeut en dierenarts Nienke Bijvoets Katten & spel.